Güneş enerjisi sistemi planlanırken batarya kararı, sistemin ne amaçla kullanılacağıyla başlar. Gündüz tüketimini karşılamak, enerjiyi akşam kullanmak ve kesintide belirli yükleri çalıştırmak farklı hedeflerdir. Her hedef için aynı ekipman ve kapasite uygun olmayabilir.
Bu nedenle ilk soru “kaç kWh batarya almalıyım?” yerine “hangi yükleri, hangi saatlerde ve ne kadar süre beslemek istiyorum?” olmalıdır. Cevap netleştiğinde kapasite hesabının girdileri de belirginleşir.
Bataryasız sistemde enerji nasıl kullanılır?
Şebekeye bağlı bataryasız bir sistemde üretim ve tüketim zamanları birlikte değerlendirilir. Depolama, üretilen enerjinin bir bölümünü daha sonraki saatlerde kullanma imkânı sağlayabilir; buna karşılık sistemin maliyet ve işletme yapısını değiştirir. Depolamanın değeri kullanım amacına ve enerji akışına bağlıdır. ABD Enerji Bakanlığı — Güneş enerjisi ve depolama (yeni sekmede açılır)
Örneğin gündüz çalışan bir atölye ile akşam tüketimi yüksek bir işletmenin yıllık tüketimleri eşit olsa bile değerlendirmeleri farklı olabilir. Burada yalnızca yıllık fatura toplamını karşılaştırmak yerine gün içindeki çalışma saatleri de kaydedilmelidir.
Batarya varsa kesintide mutlaka enerji olur mu?
Hayır. Kesintide çalışabilme, sistemin bu amaçla tasarlanmasına bağlıdır. Batarya, inverter, şebekeden ayrılma düzeni ve yedeklenecek devreler birlikte değerlendirilir. Bazı sistemler yalnızca seçilen kritik yükleri besler. Batarya eklenmiş olması, bütün binanın kesintisiz çalışacağını kendiliğinden garanti etmez. Avustralya Enerji Bakanlığı — Bataryalar ve kesintide besleme (yeni sekmede açılır)
Şebekeye bağlı pek çok standart güneş sistemi şebeke kesildiğinde üretimini durdurur. Uygun inverter ve sistem düzeni, yedekleme işlevinin temel parçalarıdır. Teklifte “kesintide hangi çıkışların çalıştığı” ve “geçişin nasıl gerçekleştiği” açıkça belirtilmelidir. ABD Enerji Bakanlığı — Güneş enerjisi ve dayanıklılık (yeni sekmede açılır)
kW ile kWh neden ayrı değerlendirilir?
Bataryanın enerji kapasitesi kWh, anlık verebildiği güç kW ile ifade edilir. Büyük enerji kapasitesi, her büyüklükte yükün aynı anda çalıştırılabileceği anlamına gelmez. Kullanılabilir enerji de nominal kapasiteden farklı olabilir. Ürün karşılaştırmasında bu değerlerin hangi koşullarda verildiği kontrol edilmelidir. Avustralya Enerji Bakanlığı — Batarya kapasitesi ve güç (yeni sekmede açılır)
Örneğin 2 kW sabit yükü 4 saat beslemek için yük tarafında 8 kWh gerekir. Kullanılabilir deşarj payını 0,80 ve bataryadan AC yüke verimi 0,90 kabul edersek:
Nominal enerji = 8 / (0,80 × 0,90) ≈ 11,11 kWh
Bu yalnızca belirtilen varsayımlarla yapılan enerji hesabıdır. Sıcaklık, yaşlanma, başlangıç doluluğu, yardımcı tüketimler ve ürünün güç sınırları ayrıca değerlendirilir. Üretici zaten kullanılabilir kapasite veriyorsa aynı deşarj payı ikinci kez düşülmemelidir.
Kritik yük listesi nasıl hazırlanır?
Ön değerlendirme için bir tabloya cihaz adı, çalışma gücü, aynı anda çalışma durumu ve hedef yedekleme süresi yazılabilir. Haberleşme ekipmanı, gerekli aydınlatma ve kontrol sistemleriyle bütün üretim hattının yedeklenmesi ayrı senaryolardır.
Motorlu yüklerde kalkış davranışı da önemlidir. Enerji hesabı yeterli görünse bile inverterin anlık güç yeteneği yükü başlatmaya yetmeyebilir. Bu nedenle örnek bir kWh sonucu doğrudan ürün sipariş listesine çevrilmemelidir.
Şebekeden bağımsız kullanım ayrıca incelenir
Şebekeden bağımsız sistemlerde yalnızca yıllık üretim yeterli değildir. Düşük üretimli dönemler, günlük yük dağılımı ve bataryanın boş kalma olasılığı da önem taşır. PVGIS'in şebekeden bağımsız hesap yaklaşımı, üretim ile tüketimi zaman içinde karşılaştırarak karşılanamayan enerji gibi sonuçlar verir. Avrupa Komisyonu JRC — Şebekeden bağımsız PV sistemleri (yeni sekmede açılır)
Bataryalı ve bataryasız seçenekleri karşılaştırırken aynı tüketim verilerini, aynı panel düzenini ve açıkça belirtilmiş hedefleri kullanın. Çatı bilgilerinizi ve yük listenizi hazırlayarak tesisinizin elektrik ihtiyaçlarını bizimle görüşebilirsiniz.